CÙNG KIẾM TIỀN TRÊN SHOPEE, TIKTOK, FACEBOOK NHƯNG KHÔNG PHẢI KHOẢN THU NHẬP NÀO CŨNG ĐƯỢC TÍNH THUẾ GIỐNG NHAU!
Bán hàng online, làm tiếp thị liên kết (Affiliate), nhận tiền quảng cáo, livestream giới thiệu sản phẩm… đang trở thành những nguồn thu nhập phổ biến của cá nhân kinh doanh.
Tuy nhiên, khi kê khai thuế năm 2026, nhiều người vẫn nhầm lẫn giữa thu nhập từ kinh doanh và thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Việc phân loại sai có thể dẫn đến áp dụng sai phương pháp tính thuế, thuế suất và cả điều kiện hưởng chính sách giảm 30% thuế TNCN theo Nghị quyết 43/2026/QH16.
1️⃣ BÁN HÀNG ONLINE: THU NHẬP TỪ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
Cá nhân trực tiếp kinh doanh hàng hóa qua các kênh như:
SHOPEE – TIKTOK SHOP – LAZADA – FACEBOOK – WEBSITE – ZALO
Nếu tự tổ chức hoạt động bán hàng, thu tiền từ khách hàng và chịu trách nhiệm về hoạt động kinh doanh, khoản thu nhập phát sinh về nguyên tắc thuộc nhóm thu nhập từ kinh doanh.
Ví dụ:
Một cá nhân mở gian hàng trên Shopee, nhập hàng về bán và phát sinh doanh thu từ các đơn hàng.
Đây là doanh thu hoạt động bán hàng hóa, không phải tiền lương, tiền công.
📌 Cần phân biệt doanh thu bán hàng với số tiền thực nhận sau khi sàn trừ phí. Không được tự động lấy tiền về tài khoản làm doanh thu tính thuế.
2️⃣ AFFILIATE: HOA HỒNG TIẾP THỊ LIÊN KẾT CÓ PHẢI THU NHẬP KINH DOANH?
CÓ THỂ LÀ THU NHẬP KINH DOANH, NHƯNG PHẢI XÉT BẢN CHẤT HOẠT ĐỘNG.
Affiliate là hình thức cá nhân quảng bá, giới thiệu sản phẩm thông qua đường dẫn, mã giới thiệu hoặc hình thức tương tự để nhận hoa hồng.
Nếu cá nhân hoạt động độc lập, cung cấp dịch vụ tiếp thị liên kết và nhận thu nhập từ nền tảng hoặc nhãn hàng theo hoạt động kinh doanh, khoản hoa hồng có thể được xác định là thu nhập từ kinh doanh.
Ngược lại, nếu khoản tiền được trả theo quan hệ lao động, cần xác định là thu nhập từ tiền lương, tiền công.
📌 Đặc biệt, theo Công văn 7403/CT-TMĐT ngày 06/10/2026 của Cục Thuế, hoạt động tiếp thị liên kết trên nền tảng TMĐT thuộc nhóm dịch vụ nội dung thông tin số, quảng cáo số, với thuế suất TNCN 5% khi áp dụng phương pháp tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu.
3️⃣ LIVESTREAM BÁN HÀNG: PHẢI PHÂN BIỆT 3 TRƯỜNG HỢP
TRƯỜNG HỢP 1: LIVESTREAM BÁN SẢN PHẨM CỦA CHÍNH MÌNH
Ví dụ: Chủ shop livestream bán quần áo, mỹ phẩm hoặc đồ gia dụng.
Khoản thu từ bán hàng thuộc hoạt động kinh doanh hàng hóa.
TRƯỜNG HỢP 2: LIVESTREAM QUẢNG CÁO CHO NHÃN HÀNG
Ví dụ: Một KOC nhận 10 triệu đồng để livestream giới thiệu sản phẩm cho thương hiệu.
Nếu thực hiện dưới hình thức cung cấp dịch vụ độc lập, khoản tiền có thể thuộc thu nhập từ kinh doanh dịch vụ quảng cáo, nội dung số.
TRƯỜNG HỢP 3: LIVESTREAM THEO HỢP ĐỒNG LAO ĐỘNG
Ví dụ: Nhân viên livestream của một công ty nhận lương cố định hằng tháng theo hợp đồng lao động.
Khoản tiền lương được xác định theo quy định về thu nhập từ tiền lương, tiền công.
👉 CÙNG LÀ LIVESTREAM NHƯNG NGUỒN THU VÀ QUAN HỆ PHÁP LÝ KHÁC NHAU SẼ DẪN ĐẾN CÁCH TÍNH THUẾ KHÁC NHAU.
4️⃣ KOL, KOC NHẬN TIỀN BOOKING QUẢNG CÁO THÌ SAO?
Một cá nhân có thể nhận tiền từ:
ĐĂNG VIDEO REVIEW SẢN PHẨM
QUAY VIDEO QUẢNG CÁO
ĐĂNG BÀI TRUYỀN THÔNG
LIVESTREAM GIỚI THIỆU SẢN PHẨM
THỰC HIỆN CHIẾN DỊCH QUẢNG BÁ THƯƠNG HIỆU.
Nếu đây là hoạt động cung cấp dịch vụ độc lập, không thuộc quan hệ lao động, khoản thu có thể được xác định là thu nhập từ kinh doanh.
Đối với dịch vụ quảng cáo số, cần đối chiếu đúng nhóm ngành nghề và phương pháp tính thuế theo quy định năm 2026.
5️⃣ TIỀN HOA HỒNG AFFILIATE CÓ PHẢI DOANH THU BÁN HÀNG?
KHÔNG NÊN NHẦM LẪN.
Ví dụ:
Một KOC giới thiệu sản phẩm có giá 500.000 đồng.
Khách hàng đặt mua thành công và KOC được hưởng hoa hồng 50.000 đồng.
Đối với KOC chỉ cung cấp dịch vụ tiếp thị liên kết, 500.000 đồng là giá trị đơn hàng được giới thiệu, không mặc nhiên là doanh thu kinh doanh của KOC.
Khoản hoa hồng 50.000 đồng là số tiền cần xem xét khi xác định doanh thu từ dịch vụ tiếp thị liên kết.
📌 Việc xác định doanh thu tính thuế còn phụ thuộc hợp đồng, cơ chế trả thưởng, điều chỉnh hoa hồng và quy định áp dụng.
6️⃣ TIỀN QUÀ TẶNG TRONG LIVESTREAM CÓ PHẢI THU NHẬP KINH DOANH?
Không thể chỉ dựa vào tên gọi “quà tặng” để kết luận.
Nếu cá nhân nhận tiền hoặc lợi ích từ hoạt động sáng tạo nội dung, livestream trên nền tảng số, cần xem xét:
AI LÀ BÊN CHI TRẢ?
KHOẢN TIỀN PHÁT SINH TỪ HOẠT ĐỘNG NÀO?
CÓ THỎA THUẬN CUNG CẤP DỊCH VỤ KHÔNG?
NỀN TẢNG QUY ĐỔI QUÀ TẶNG THÀNH TIỀN THEO CƠ CHẾ NÀO?
Tùy bản chất, khoản thu có thể liên quan đến hoạt động kinh doanh nội dung số hoặc thuộc loại thu nhập khác theo quy định.
📌 Không nên mặc định mọi khoản quà tặng livestream đều được miễn thuế, cũng không nên tự động áp dụng cùng một thuế suất cho mọi trường hợp.
7️⃣ VỪA BÁN HÀNG, VỪA LÀM AFFILIATE, VỪA NHẬN BOOKING THÌ TÍNH THẾ NÀO?
Ví dụ một cá nhân có các khoản thu trong năm 2026:
DOANH THU BÁN HÀNG ONLINE: 2 tỷ đồng.
HOA HỒNG AFFILIATE: 300 triệu đồng.
DOANH THU DỊCH VỤ QUẢNG CÁO: 200 triệu đồng.
Tổng doanh thu từ các hoạt động kinh doanh nêu trên là:
2 TỶ + 300 TRIỆU + 200 TRIỆU = 2,5 TỶ ĐỒNG.
Tuy nhiên, khi tính thuế cần phân loại riêng từng hoạt động theo quy định.
DOANH THU BÁN HÀNG không mặc nhiên áp dụng cùng mức thuế suất với DOANH THU QUẢNG CÁO SỐ.
Đồng thời, việc tổng hợp doanh thu để xét ngưỡng miễn thuế, phương pháp tính thuế và điều kiện giảm thuế cần thực hiện đúng quy định hiện hành.
8️⃣ NHỮNG KHOẢN THU NÀO CÓ THỂ ĐƯỢC GIẢM 30% THUẾ TNCN?
Theo Nghị quyết 43/2026/QH16, cá nhân cư trú có thu nhập từ kinh doanh và doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng được giảm 30% số thuế TNCN phải nộp trong kỳ tính thuế năm 2026 và 2027.
Do đó:
THU NHẬP TỪ BÁN HÀNG ONLINE: Có thể thuộc phạm vi chính sách nếu đủ điều kiện.
THU NHẬP AFFILIATE ĐƯỢC XÁC ĐỊNH LÀ KINH DOANH: Có thể thuộc phạm vi chính sách nếu đủ điều kiện.
THU NHẬP TỪ DỊCH VỤ LIVESTREAM, QUẢNG CÁO ĐỘC LẬP: Có thể thuộc phạm vi chính sách nếu đủ điều kiện.
THU NHẬP TỪ TIỀN LƯƠNG, TIỀN CÔNG: Không thuộc phạm vi giảm 30% dành cho thu nhập từ kinh doanh.
📌 Chính sách giảm trên số thuế TNCN phải nộp, không phải giảm trực tiếp 30% doanh thu hay tiền hoa hồng.
9️⃣ NGƯỜI BÁN ONLINE, KOL, KOC CẦN RÀ SOÁT GÌ?
Trước khi kê khai và quyết toán thuế, cần thực hiện:
PHÂN LOẠI TỪNG NGUỒN THU NHẬP
→ KIỂM TRA HỢP ĐỒNG VÀ BẢN CHẤT GIAO DỊCH
→ TÁCH DOANH THU BÁN HÀNG VỚI HOA HỒNG AFFILIATE
→ XÁC ĐỊNH DOANH THU DỊCH VỤ QUẢNG CÁO
→ ĐỐI CHIẾU THUẾ ĐÃ ĐƯỢC KHẤU TRỪ
→ TỔNG HỢP DOANH THU KINH DOANH CẢ NĂM
→ XÁC ĐỊNH ĐIỀU KIỆN GIẢM 30% THUẾ TNCN.
⚠️ 3 SAI LẦM CẦN TRÁNH
SAI LẦM 1: Cho rằng mọi khoản tiền nhận từ TikTok, Shopee hoặc Facebook đều là thu nhập kinh doanh.
SAI LẦM 2: Lấy toàn bộ giá trị đơn hàng được giới thiệu làm doanh thu Affiliate của người tiếp thị.
SAI LẦM 3: Áp dụng chung một mức thuế suất cho bán hàng hóa, dịch vụ tiếp thị liên kết và dịch vụ quảng cáo số mà không phân loại hoạt động.
✅ ĐIỂM CẦN NHỚ
BÁN HÀNG ONLINE – AFFILIATE – LIVESTREAM KHÔNG PHẢI LÚC NÀO CŨNG ĐƯỢC TÍNH THUẾ GIỐNG NHAU.
Cần xác định đúng:
BẢN CHẤT KHOẢN THU
→ LOẠI THU NHẬP
→ NHÓM HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
→ PHƯƠNG PHÁP VÀ THUẾ SUẤT
→ ĐIỀU KIỆN GIẢM 30% THUẾ TNCN.
📌 Đặc biệt trong năm 2026, cá nhân kinh doanh trên nền tảng số cần rà soát lại hợp đồng, doanh thu và cách phân loại thu nhập để hạn chế rủi ro kê khai sai và bảo đảm quyền lợi về thuế.
🏠 DỊCH VỤ KÊ KHAI THUẾ BẢO MINH CHÂU
📍 139/4 Tân Sơn Nhì, Phường Tân Sơn Nhì, TP.HCM
☎️ Hotline: 0901.855.929
🌐 bmcdoanhnghiep.vn
#BaoMinhChau #ThueTNCN2026 #BanHangOnline #AffiliateMarketing #LivestreamBanHang #ThueThuongMaiDienTu #KOL #KOC #ThueCaNhanKinhDoanh #NghiQuyet43_2026_QH16 #Giam30PhanTramThueTNCN
đánh giá (0 đánh giá)
